این روز ها مکررا در اخبار می شنویم که مدارس، دانشگاه ها یا ادارات دولتی به دلیل آلودگی هوا تعطیل هستند؛ اما لازم است بدانیم آلودگی هوا دقیقا چیست و برای محافظت از اندام های بدن در برابر آلودگی هوا، چه باید کرد؟
به طور معمول انواع ذرات جامد معلق و برخی از انواع گازها در هوای پیرامون ما وجود دارند. برخی از این ترکیبات آسیب زا شامل گاز های مضر (مانند اُزُن حاصل از واکنش اکسیژن با ترکیبات دودهای صنعتی، دی اکسید کربن و غیره)، بخارات سمی حاصل از تولیدات صنعتی (حاصل فعالیت کارخانه ها) و ترکیبات ناشی از سوختن سوخت های فسیلی (مانند نفت و ذغال سنگ) هستند.
با توجه به مقدار این آلاینده ها در هوا، “شاخص کیفیت هوا” محاسبه می شود و بر اساس مقدار عددی شاخص کیفیت هوا، میزان آلودگی هوا مشخص می شود.
زمانی مقدار ترکیبات، گاز ها و آلاینده ها در هوای پیرامون ما بیشتر از حد مجاز شود (بیشتر از ۱۰۰ تا ۱۵۰) شود، به این معنا است که هوا آلوده است و آلاینده های موجود در هوا می تواند به طور جدی بر سلامت تمام افراد بخصوص گروه های حساس (کودکان، سالمندان، افراد مبتلا به بیماری قلبی یا ریوی)، اثرگذار باشد.
آلودگی هوا می تواند بر بافت های مختلف بدن از جمله دستگاه تنفسی، گردش خون، دستگاه تولید مثل و سلامت قلب و عروق تاثیرگذار باشد و باعث بروز علائمی همچون خشکی و سوزش گلو، سرفه های خشک، خشکی و سوزش چشم، تنگی نفس، درد قفسه ی سینه، سردرد، حالت تهوع، خستگی و تضعیف سیستم ایمنی می شود.
با اینکه نمی توان به طور کامل از آسیب ناشی از آلودگی هوا جلوگیری کرد، اما لازم است در این شرایط با انجام اقدامات مناسب، آسیب ناشی از آلاینده ها را به حداقل برسانید.

به این منظور توصیه می شود از موارد زیر پیروی کنید:
– در فصول سرد سال که احتمال آلودگی هوا بیشتر است، هرروز وضعیت هوا را از طریق اخبار یا سایت های معتبر پیگیری کنید تا از وضعیت هوا باخبر شوید (حتی اگر ذرات آلاینده در هوا دیده نشود).
– تا حد امکان در خانه بمانید و انجام کارهای غیرضروری را به روزهای دیگر موکول کنید؛ در صورت نیاز، سعی کنید در ساعاتی که میزان ترافیک کم است، از منزل خارج شوید.
– زمانی که در منزل هستید، پنجره ها و در ها را بسته نگه دارید.
– در صورت خروج از منزل، حتما از ماسک استفاده کنید؛ بهتر است ماسک، فیلتردار باشد و کاملا فضای اطراف بینی و دهان را بپوشاند.
– از تردد در مسیر های شلوغ و پرترافیک خودداری کنید.
– در صورتی که تمایل دارید تمرینات ورزشی را انجام دهید، تمرینات را در منزل انجام دهید (در غیر این صورت لازم است در مکان هایی ورزش کنید که از مناطق شلوغ و پرترافیک فاصله داشته باشد)، تمرینات ورزشی انجام دهید که نیاز به اکسیژن کمتری داشته باشید (برای مثال به جای دویدن، پیاده روی کنید) و تا حد امکان زمان ورزش را کوتاه کنید.
– در صورتی که لازم است از منزل خارج شوید، حتما پس از بازگشت به خانه، لباس هایتان را بشوید تا ذرات موجود در هوا که بر روی لباس نشسته است، پاک شود.
– از استعمال سیگار و دخانیات جلوگیری کنید و در معرض دود سیگار نیز قرار نگیرید.
– از استشمام دود حاصل از وسایل نقلیه خودداری کنید.
– در صورت امکان از دستگاه های تصفیه هوای مناسب در خانه استفاده کنید.
علاوه بر این موارد می توانید با رعایت توصیه های زیر، در کاهش آلودگی هوا و بهبود کیفیت هوا سهیم باشید:
– تا حد امکان در روزهایی که هوا آلوده است، در مصرف برق، گاز و غیره صرفه جویی کنید زیرا مصرف این دسته از منابع انرژی نیز می تواند باعث تولید ترکیبات آسیب زا در محیط پیرامون ما شوند.
– از آتش زدن چوب یا سوزاندن زباله خودداری کنید، زیرا سوختن این ترکیبات نیز می تواند در افزایش آلودگی هوا موثر باشد.
– تا حد امکان از وسایل نقلیه ی عمومی استفاده کنید و از وسیله ی شخصی استفاده نکنید (بخصوص در ساعات اوج ترافیک).
– زباله های خود را تفکیک کنید (زباله ی تر و خشک)؛ می توانید زباله های تر را به عنوان کود برای پرورش گیاه استفاده کنید و زباله های خشک را برای انجام فرایند بازیافت، به مراکز مربوطه تحویل دهید.

در اپلیکیشین بهزی میتوانید به صورت روزانه نه تنها در مورد آلودگی هوا بلکه در مورد هر بیماری، توصیه ها و آموزشهای مناسب و مختص خودتان و متناسب با هر فصل را دریافت نمایید.

همراه مسیر سلامتی شما هستیم

نویسنده :مرضیه پورکرمان گروه تحقیق و توسعه بهزی