سیستم ایمنی ما

در نوشته های گذشته در مورد سبک زندگی مناسب صحبت کردیم تا سالم بمانیم اما دقت کنید کنید که بخش بزرگی از تلاش ما برای داشتن سبک زندگی سالم به این علت است که موجب تقویت سیستم ایمنی بدن ما میشود و هر فردی که سیستم ایمنی قدرتمندی داشته باشد دیر تر به بیماری های میکروبی و ویروسی و … مبتلا میشود. در این نوشته به بررسی بیشتر این موضوع می پردازیم .

ما در طول روز با محیط های مختلف در ارتباط هستیم و از مواد غذایی مختلف استفاده می کنیم. در تمام فعالیت های روزمره ممکن است با انواع باکتری ها، ویروس ها و یا قارچ ها در تماس باشیم؛ این ها عواملی هستند که می توانند باعث بروز انواع بیماری در انسان و یا حیوانات شوند. اما ممکن است این سوال در ذهن شما ایجاد شود که با وجود اینکه در طول روز با هزاران عامل بیماری زا در تماس هستیم، چرا به طور مکرر بیمار نمی شویم؟

اگر از آن دسته افرادی باشید که به طور مرتب اقدامات بهداشتی و پیشگیرانه را انجام می دهید، ممکن است تصور کنید علت سلامت شما صرفا اقداماتی است که برای پیشگیری از بروز بیماری ها انجام می دهید. اما آیا عامل دیگری نیز از سلامت شما محافظت می کند؟

جالب است بدانید حتی با وجود انجام اقدامات بهداشتی مناسب هم، ممکن است تعدادی از عوامل بیماری زا وارد بدن ما شوند و بدون اینکه متوجه حضور آن ها در بدن شویم، از بدن خارج شوند. در این مواقع ممکن است هیچ علائمی بروز نکند یا علائم بیماری به قدری خفیف باشد که به سرعت برطرف شود و اختلالی در زندگی روزمره ی ما ایجاد نکند. از بین بردن این ترکیبات بیماری زا، به عهده ی سیستم ایمنی بدن است.

 

اقدامات سیستم ایمنی بدن برای محافظت

در بدن انسان سلول ها خاصی همیشه در حال فعالیت برای مقابله با مواد خطر زا، هستند؛ به مجموعه ی این سلول ها و ترکیبات، سیستم ایمنی گفته می شود. در صورتی که عامل بیماری زایی (مانند ویروس) وارد بدن شود، سیستم ایمنی می تواند با استفاده از ترکیبات موجود بر روی سطح ویروس، آن را شناسایی کند. در مرحله ی بعد لازم است تا با جلوگیری از تکثیر ویروس در بدن و از بین بردن ویروس، از آسیب به بافت های بدن جلوگیری شود. موارد زیر از جمله اقدامات سیستم ایمنی است که می تواند از بدن در برابر ویروس ها محافظت می کند:

  • در ابتدای ورود ویروس ها به بدن، ممکن است بدن بدون شناسایی نوع ویروس، شروع به فعالیت کند و با انجام برخی اقدامات، ویروس ها را از بین ببرد. یکی اقدامات سیستم ایمنی در این مرحله، جلوگیری از تکثیر عامل بیماری زا در بدن است؛ به این منظور با تولید ماده ای به نام “اینترفرون” رشد ویروس ها متوقف می شود. همچنین ممکن است با فعال کردن سلول هایی به نام “سلول های کشنده ی طبیعی” برای از بین بردن ویروس اقدام کند.
  • در صورتی که اقدامات اولیه ی سیستم ایمنی برای از بین بردن عامل بیماری زا موثر نباشد، سیستم ایمنی با تولید ترکیبات دیگری برای از بین بردن ویروس اقدام میکنند. یکی از اقدامات اصلی سیستم ایمنی در این مرحله، تولید ترکیباتی به نام “آنتی بادی” است. آنتی بادی ها می توانند اصراف ویروس ها را به طور کامل بپوشانند و از آلوده شدن سایر بخش های بدن جلوگیری کنند و همچنین با فعال کردن سلول های ایمنی دیگر، ویروس را از بین ببرند.

انجام این اقدامات توسط سیستم ایمنی، وابسته به میزان قدرت سیستم ایمنی و نوع ویروسی است که بدن را آلوده کرده است.

 

پیشگیری از ورود ویروس ها و باکتری ها به بدن

با توجه به اینکه نوع عوامل بیماری زایی که ممکن است وارد بدن شود، تحت کنترل ما نیست، در ابتدا لازم است با انجام اقدامات پیشگیرانه از ورود آن ها به بدن جلوگیری کنیم و همچنین سیستم ایمنی را تقویت کنیم تا در صورت ورود ویروس به بدن، سیستم ایمنی عملکرد مناسبی داشته باشد و ویروس را از بین ببرد. شما می توانید با توجه به موارد زیر، عملکرد سیستم ایمنی خود را بهبود دهید:

  1. از استعمال سیگار و سایر دخانیات جلوگیری کنید؛ زیرا ترکیباتی موجود در سیگار و برخی دخانیات می توانند سیستم ایمنی را تضعیف کند.
  2. از مصرف نوشیدنی های الکلی بپرهیزید؛ زیرا الکل می تواند سیستم ایمنی را تضعیف کند و بدن نتواند به راحتی با عوامل بیماری زا مقابله کند.
  3. از یک رژیم غذایی مناسب، متعادل و سالم استفاده کنید. برای مثال رژیم غذایی حاوی میوه ها و سبزیجات مختلف و متنوع به دلیل داشتن برخی ترکیبات موثر بر سیستم ایمنی مانند ویتامین ها و آنتی اکسیدان ها (ترکیباتی که از بدن در برابر عوامل آسیب زا محافظت میکنند) می تواند در بهبود عملکرد سیستم ایمنی موثر باشد.
  4. خواب کافی داشته باشید؛ خواب کافی بخصوص در طول شب می تواند باعث کاهش استرس و اضطراب شود و از آن جاییکه استرس و اضطراب سیستم ایمنی را تضعیف میکند، بنابراین داشتن خواب کافی و کاهش اضطراب می تواند در بهبود عملکرد سیستم ایمنی موثر باشد.
  5. به طور مرتب تمرینات ورزشی متناسب با وضعیت سلامتی تان را انجام دهید؛ انجام تمرینات ورزشی مناسب به مدت حداقل ۳۰ دقیقه در طول روز، علاوه بر کاهش استرس و اضطراب در بدن، میتواند باعث بهبود عملکرد اندام های مختلف بدن شود و از بدن در برابر بیماری های مختلف محافظت کند.
  6. برای مصرف مکمل های غذایی (مانند مکمل ویتامین دی، ویتامین ث، آهن و غیره)، حتما با متخصصین تغذیه مشورت کنید تا در صورتی که بدن شما به آن ها نیاز دارد، بتوانید با مصرف این مکمل ها عملکرد سیستم های مختلف بدن را بهبود دهید.

بهتر است بدانید برخی بیماری ها یا استفاده از برخی داروها می تواند باعث تضعیف سیستم ایمنی شود برای مثال بیماری هایی مانند ایدز و همچنین روش های درمانی مانند شیمی درمانی و استفاده از داروهای کورتون (به طور معمول برای درمان بیماری های خود ایمنی استفاده می شود) می تواند باعث تضعیف سیستم ایمنی شود. در این موارد لازم است با نظر پزشک برای تقویت سیستم ایمنی و محافظت از بدن در برابر عوامل بیماری زا اقدام کنید.

بیماری های ویروسی مثل آنفولانزا و کرونا:

بیماری های ناشی از آلودگی های ویروسی، در فصول سر سال شیوع (همه گیری) بیشتری دارند. امسال نیز با توجه به همه گیری بیماری کرونا، محافظت از بدن در برابر این بیماری، دغدغه بسیاری از افراد است. همانطور که می‌دانید عامل ایجاد بیماری کرونا، ویروسی با نام کووید ۱۹ (COVID-19) است؛ بنابراین سیستم ایمنی بدن، می تواند با راهکار های گفته شده در متن، با این ویروس مقابله کند. اما در صورتی که سیستم ایمنی افراد به دلایل مختلف ضعیف باشد، ممکن است نتواند به درستی با ویروس مقابله کند و علائم بیماری بروز کند. بنابراین اصلی ترین توصیه برای حفظ سلامتی این است که تا حد امکان با مراقبت های بهداشتی از ورود این ویروس به بدن جلوگیری کنید و با تقویت سیستم ایمنی خود، از بدن در مقابل این ویروس محافظت کنید تا حتی در صورت ورود این ویروس به بدن، از بروز علائم بیماری جلوگیری شود.

بهزی هم در مسیر خودمراقبتی در بیماری های مختلف همواره در کنار شماست تا با آموزش و پایش و پیگیری درمان شما بتواند نقش موثری در مسیر سلامتی و کیفیت زندگی داشته باشد. با نصب اپلیکیش بهزی بیمار میتوانید به همه این مراقبت ها دسترسی پیدا کنید همراه شما هستیم.