همانطور که در نوشته معرفی خدمات سامانه بهزی دیدیم این سامانه ارائه دهنده آموزش و مشاوره با پزشک و پایش بیماران و پیگیری درمان(فالوآپ) می باشد. یکی از مهم ترین بخش های مرتبط با خدمات بهزی، آموزش بیمار در حوزه سبک زندگی سالم و خود مراقبتی است برای افراد سالم و بیماران می باشد. در این نوشته بخش بیماری را کنار گذاشته و صرفا به بررسی آموزش و مفاهیم خود مراقبتی و سبک زندگی سالم (خفظ الصحه به زبان ابوعلی سینا) میپردازیم.

خودمراقبتی و سبک زندگی سالم چیست؟

سلامتی و  کیفیت زندگی برای همه ما اهمیت دارد … بهزی هم به این موارد می اندیشد :

 ما هر روز یکی از این دو کار را انجام می‌دهیم 
ایجاد سلامتی یا ایجاد بیماری … در خودمان!

آدل دیویس (Adelle Davis)

آدمی همواره بدنبال زندگی سالم بوده است، تجربه زندگی شاد و با کیفیتی که با طول عمر همراه باشد. تحقیقات نشان داده که زندگی سالم معیارهایی دارد که با در نظر گرفتن آن می توان به کیفیت بهتری از زندگی دست یافت. براساس تعریف سازمان بهداشت جهانی؛ زندگی سالم تنها عدم بیماری و ضعف نیست، بلکه برخورداری از سلامت کامل جسمی، ذهنی و اجتماعی است. زندگی سالم یک چرخه فعال است یعنی رفتار و اعمال ما بر سلامتی و برعکس آن یعنی سلامتی نیز بر اعمال و رفتار ما تأثیرگذار است. داشتن زندگی سالم، برای همه افراد جامعه مهم است زیرا می‌توانند به واسطه شرایط و انتخاب های بهتر، رشد سریع‌تری داشته‌باشند.

آیا سبک زندگی سالمی داریم؟

سبک زندگی سالم و خود مراقبتی مناسب یکی از عوامل مهم حفظ سلامت روح و جسم است. اما از دیدگاه کلی این نوع زندگی از تصمیمات روزمره افراد بوجود می‌آید که با پایبندی به آن، تندرستی و آرامش بیشتری در زندگی حاصل خواهد شد. اما جالب است که این تصمیم‌ها در تمامی مراحل زندگی یکسان نبوده و باید دائما در حال تغییر بهبود باشند و این است که سبک زندگی سالم برای هر فرد با دیگری و حتی با خود او در طول زمان متفاوت خواهد بود. بِهزی میکوشد تا تا با نگاهی نو و هوشمندانه مفهوم سبک زندگی سالم را مجددا تدوین کرده و در قالب برنامه مراقبتی برای هر فرد با تکیه بر آخرین فناوری دنیای ارتباطات و اطلاعات ارائه کند.

به زبان ساده‌تر، هر آدمی، در شرایط مکانی، زمانی، سنی، روحی، جسمی و فصلی خاص، برخورد متفاوتی با زندگی دارد و خود را در تعادل با شرایط و محیط پیرامون قرار می‌دهد تا بدین‌ترتیب از گزند آسیب‌ها و بیماری‌ها در امان باشد و از زندگی با کیفیت‌تری بهره ببرد. سبک زندگی از الگوهای رفتاری و عادات شخصی در زمینه؛ تغذیه، تحرک، احساسات و عواطف، خواب، آب‌و‌هوا ، شغل، روابط اجتماعی، آداب و رسوم و … تشکیل شده‌است. شیوه زندگی چند بعدی که تلاش‌ می‌کند به تمام جنبه‌های زندگی فرد بپردازد.

ابعاد خود مراقبتی در بهزی

بهزی به کشف دانش و مهارت‌ سبک زندگی سالم در افراد سالم و همچنین بیماران پایبند است و تلاش می‌کند بر اساس منابع معتبر علمی بومی و بین المللی، اصول کاربردی را شناسایی کرده و سبک زندگی شخصی‌سازی شده و خود مراقبتی متناسب با هر فرد ارائه دهد. توصیه های خود مراقبتی بِهزی بر پایه های متفاوتی استوا است همچون ورزش، خواب، تغذیه، بهداشت فردی و بهداشت محیط و بهداشت روان و … . در بِهزی اعتقاد داریم که بیماری نتیجه عدم تعادل در سبک زندگی است. بنابراین با شناسایی و تغییر عادت‌های نادرست، اگرتعادل به سبک زندگی فرد برگردانده شود بهبودی سریع تر اتفاق می‌افتد به هنگام بیماری، با در نظر گرفتن تفاوت ‌های ایجاد شده در اصول  خود مراقبتی و سلامتی، شرایط زندگی نیز تغییراتی داشته و متناسب با آن باید تصمیم گیری شود. به عبارتی درمان زمانی مؤثر خواهد بود که در کنار برنامه درمانی سبک زندگی افراد نیز تغییر یابد تا درمان بهتر، سریع تر، موثر تر و ماندگار تر واقع شود. برای نمونه؛ بسیاری از بیماری های شایع مانند چاقی، دیابت، پرفشاری خون، چربی خون بالا، آلرژی، مشکلات گوارشی و … به دلیل عدم سبک زندگی سالم بوجود می آیند که با اصلاح سبک زندگی، قابل کنترل و درمان هستند.

خود مراقبتی و سبک زندگی سالم به خودی خود جهان وسیعی است و اگر بتوانیم آن را بر اساس موضوع به بخش های کوچک تری تقسیم بندی کنیم بدون شک شانس اجرای درست آن در ما بیشتر میشود. بهزی مانند بسیار از نهاد های علمی جهانی اصول و بخش های اصلی خود مراقبتی را به شکل زیر طبقه بندی میکند:

  • تغذیه: خوردن و آشامیدن هر فرد یکی از مهم ترین اصولی است که برای حفظ سلامتی می توان روی آن تأکید داشت و غذاها اهمیت خاصی در حفظ سلامتی انسان دارند.
  • بهداشت روان :  شناخت و مدیریت هیجاناتی چون شادی، غم، خشم، لذت، ایمنی، ترس، خجلی، امید بر سلامت کلیبدن تاثیر مهمی دارد. در بهزی سعی میکنیم تا در کنار بیماران بیاموزیم چگونه خود را بشناسیم و با مدیریت هیجانات زندگی با کیفیتی داشته باشیم.
  • تحرک: مقدار تحرک و سکون مناسب و مفید برای هر فرد متناسب با شرایط خاص او تعیین میشود و هر فرد باید بداند که چه نوع از تحرکی برای او مفید تر است .
  • خواب و بیداری: تعادل خواب و بیداری در حفظ سلامتی و درمان بیماری ها اهمیت دارد. عدم تعادل در خواب و بیداری می تواند زمینه ساز بیماری های مختلف می شود. خواب تمامی اعمال طبیعی شامل هضم، متابولیسم و دفع سموم را تنظیم کرده و بهبود می بخشد و قوای ذهنی را تقویت می کند و موجب تجدید قوای اندام های مختلف و ترمیم بافت های صدمه دیده و به طور کلی بازگرداندن سلامتی به بدن می شود.
  • بهداشت محیط : رعایت نکات مهم در حفظ بهداشت محیط میتواند به طور مستقیم روی ادامه سلامتی تاثیر گذار باشد. حتی هوای مورد نیاز انسان که از طریق ریه ها و اندکی نیز از طریق پوست وارد بدن می گردد روی سلامتی ما تاثیر گذار است. هر تغییر فیزیکی یا شیمیایی در محیط هرچند اندک، می تواند اثر زیادی بر سلامتی انسان بگذارد.
  • سلامت فردی: این بخش یکی از پر اهمیت ترین موارد در خود مراقبتی است اما گاها دست کم گرفته میشود اما در این بخش از بهداشت اجابت مزاج تا بهداشت جنسی همگی قرار میگرید . به عنوان مثال دفع به معنی پالایش و تخلیه بدن از مواد زائد و غیر طبیعی است و جذب نیز به معنی نگه داشتن مواد به اندازه مورد نیاز و ضروری برای بدن است و توجه به هر دو اینها در زندگی میتواند یکی از قسمتهای خود مراقبتی بوده و سلامتی را ماندگار تر کند
  • دوره‌های زندگی : در کنار موارد بالا هر فرد باید آگاهانه بداند که سبک زندگی در نوزادان، کودکان، نوجوانان، افراد بالغ، افراد کهنسال، در بارداری و شیردهی متفاوت است. درک این تفاوت ها در تعیین سبک زندگی فردی مؤثر است.
  • شرایط خاص؛ شغل، سفر، ازدواج، طلاق و … : هر یک از شرایط نامبرده، سبک زندگی افراد را تحت تاثیر قرار می دهد.

بهزی با تکیه بر اصولی که در این قسمت ذکر شد آموزش های خود مراقبتی و سبک زندگی سالم را برای بیماران خلق و ارسال میکنیم  و معتقدیم که اگر فردی بتواند به پشتوانه اصول و معیارهای زندگی سالم، سبک زندگی خود را برنامه ریزی کند و در کنار آن از راهنمایی متخصص‌های مربوطه نیز بهره ببرد، بدون شک می تواند در مسیر دستیابی به زندگی سالم موفق باشد.

در نوشته های آینده به صورت گسترده تر به هر یک از این موارد خواهیم پرداخت.

در تولید مقاله بالا از مطالب صفحات زیر و برخی از دیگر منابع استفاده شده است .

شما هم از خدمات بهزی بهرمند شوید!بِهزی، سامانه ارائه کننده خدمات آموزش بیمار، مشاوره آنلاین، پیگری درمان و پایش بیمار(فالوآپ) به عنوان خدمات مکمل درمان است. بِهزی از طریق جمع آوری و پالایش داده های بیماران، مسیر بهبود را ارزیابی می کند و از طریق آموزش، یادآوری و ارائه نکات مهم، مسیر درمان را تسریع و اثر بخش می کند. از سوی دیگر بهزی به تیم درمان، بیمارستان ها، مراکز درمانی، پزشکان و پرستاران امکان همراهی و ارتباط با بیماران را در فضای خارج از کلینیک ها و مراکز درمانی می دهد تا بدانند کدام روش درمانی موثر بوده تا پیگیری درمان برای درمانگر و بیمار اثر بخش تر و ساده تر باشد. برای دانلود اپلیکیشن بهزی (اپ کاربر و بیمار، اپ پزشک) به سایت بهزی، گوگل پلی و کافه بازار مراجعه کنید.